Jînenîgarî
Selîm Seîd Feqê Ebdulrehman di sala 1906an de li gundê Barzan, nahiyeya Barzan, qezaya Mêrgesor, parêzgeha Hewlêrê hatiye dinê. Li Yekîtiya Sovyetê, ew bi Ezîze Xeyrullah Seyfullah re zewicî û du keçên wî çêbûn, Zulêxa Selîm a ku di 1958an de hatiye dinê û Zeyneb Selîm a ku di 1958an de hatiye dinê.
Qeyda Xizmetê
Di 11ê çiriya pêşîn a 1945an de, piştî têkçûna Şoreşa Duyemîn a Barzan, ew çû Rojhilatê Kurdistanê. Di 31ê adara 1946an de, ew tevlî Hêza Barzan a Artêşa Komara Kurdistanê ya li Mehabadê bû û beşdarî şerên Eniya Seqizê ya li Komara Kurdistanê bû. Ew yek ji wan Pêşmergeyan bû ku di 19/4/1947an de bi rêya Xawkûrk û Deşta Barazgar a li Bakurê Kurdistanê vegeriyan Şêrwan û Mazûriyê.
Piştî vegera wan, General Mistefa Barzanî di 15ê gulana 1947an de li gundê Ergoşê civîneke bi hevalên xwe re li dar xist. Wî ji hevalên xwe re bijardeyeke azad da ku gelo dixwazin bimînin an biçin Yekîtiya Sovyetê. Hemû hevalên wî biryar dan ku berdewam bikin û ber bi Yekîtiya Sovyetê ve biçin. Di 23ê gulana 1947an de, Selîm bi General Mistefa Barzanî re çû Yekîtiya Sovyetê û beşdarî Şerê Gelê Qetur û Şerê Pira Makoyê bû. Di 18ê hezîrana 1947an de, piştî zehmetiyên zêde, ew derbasî Çemê Arasê yê li ser sînorê di navbera Îran û Yekîtiya Sovyetê de bû.
Piştî gihîştina Yekîtiya Sovyetê, di 19ê hezîrana 1947an de, ew û hemû hevalên wî li Naxçivan, Azerbaycanê, bo heyama çil rojan li civakeke vekirî ya ku bi têlên dirî dorpêçkirî bû û ji aliyê leşkeran ve dihat parastin, hatin girtin. Di warê xwarin, kinc û veguhastinê de, wekî dîlgirtiyên şer bi wan re hatibû kirin. Ew paşê li gorî biryara hikûmeta Sovyetê li herêmên Axdam, Laçîn, Ayulax û Kelbecer ên Komara Azerbaycanê hatin dabeşkirin. Di 10ê kanûna pêşîn a 1947an de, ew bo baregeheke leşkerî ya li ser Deryaya Qezwînê li Bakûyê, paytexta Komara Azerbaycanê, hatin veguhastin. Di 23yê heman mehê de, kincên leşkerî li wan hatin kirin û di bin çavdêriya efserên Komara Azerbaycanê de rojane heşt saetan perwerdeya leşkerî dîtin. Di heman demê de, ji aliyê hin hevalên xwe yên xwendewar ve rojane çar saetan dersa Kurdî ji wan re dihat dayîn.
Piştî reftarên xerab ên Cefer Bakirov ên li hemberî hevalên wî, Barzanî biryar da ku di 29ê tebaxa 1948an de baregeha xwe ya leşkerî ji Azerbaycanê bibe civaka Çirçûk a nêzî Taşkentê, paytexta Ozbekistanê, ku li wir perwerdeya xwe ya leşkerî berdewam kirin.
Di adara 1949an de, ew û hevalên wî bi trênê li gundên Yekîtiya Sovyetê hatin belavkirin û li zeviyên “Kolxozan” (erdê ku xelkê ji hikûmetê kirê dikir û paşê parek ji berhemê didan hikûmetê) xebitîn.
Piştî hewldanên zêde û şandina çend nameyan ji aliyê General Barzanî ve bo Stalîn, Stalîn di dawiyê de nameyek wergirt ku tê de Barzanî behsa êş û azarên hevalên xwe dikir. Wî tavilê biryar da ku komîteyekê ava bike da ku rewşa hevalên Barzanî lêkolîn bike. Komîteyê di dawiyê de biryar da ku hemûyan li Vrevsky kom bike, lewma di çiriya paşîn a 1951an de, General Barzanî û hevalên wî çûn Vrevsky, Yekîtiya Sovyetê.
Piştî şoreşa 14ê tîrmeha 1958an a li Îraqê û vegera General Mistefa Barzanî, di 25ê sibata 1959an de, li gorî her du madeyên 3 û 7, paragrafa (a) ya madeya 10 û li gorî madeya (11), û li ser bingeha yasaya hejmar 19 a sererastkirî, efûyeke giştî ji bo General Mistefa Barzanî û hevalên wî hat derxistin.
Di 1958an de, Komara Îraqê di bin serokatiya Ebdulkerîm Qasim de hat damezrandin. Di 16ê nîsana 1959an de, Serok Barzanî bi hevalên xwe re bi keştiya Groza ve bi rêya bendera Besrayê ya li başûrê Îraqê vegeriya Kurdistanê.
Piştî vegerê, demekê li Şeqlaweyê bi cih bû û paşê vegeriya gundê Barzan. Ew di 1964an de beşdarî Şoreşa Îlonê bû. Di 1975an de, piştî hilweşîna Şoreşa Îlonê, ew bo başûrê Îraqê hat veguhastin û li parêzgeha Dîwaniyeyê bi cih bû. Di 1980an de, careke din bo civaka Quştepeyê hat veguhastin. Di 31ê tîrmeha 1983an de, ew û kurê wî Xeyrullah Selîm (1967-1983) di operasyona Enfalê ya ku ji aliyê hikûmeta Îraqê ve li dijî Barzaniyan li civaka Quştepeyê hat kirin, winda bûn.
Çavkanî:
-
حه‌مید گه‌ردی، پوخته‌ی مێژوونامه، چاپی یه‌كه‌م، (هه‌ولێر - ده‌زگای چاپ و بڵاوكردنه‌وه‌ی ئاراس - چاپخانه‌ی وه‌زاره‌تی په‌روه‌رده - 2004ز).
-
ڕێكارێ مزویری، سه‌ربۆرا تراژیدیایێن بارزانییان، چاپا یه‌كێ، (هه‌ولێر - چاپخانا حاجی هاشم - 2013ز).
-
ڕێكارێ مزویریی، ژنێن رۆس و ڕاگواستن و ئه‌نفال و كۆمه‌لكوژی، (هه‌ولێر - چاپخانه‌ی مناره - 2010ز).
-
شه‌عبان عه‌لی شه‌عبان، هه‌ندێك زانیاری سیاسی و مێژوویی، چاپی سێیه‌م، (هه‌ولێر - چاپخانه‌ی ڕۆژهه‌ڵات - 2013ز).
-
عمر فاروقی، سردار دانا زندگی و مبارزات مرحوم ملا مصطفی بارزانی، چاپ دوم، (هه‌ولێر - چاپخانه‌ی وزارت آموزش و پرورش - 2002ز).
-
عه‌بدولڕه‌حمان مه‌لا حه‌بیب ئه‌بوبه‌كر، عه‌شیره‌تی بارزان له نێوان 1931 - 1991، چاپی یه‌كه‌م، (هه‌ولێر - چاپخانه‌ی وه‌زاره‌تی رۆشنبیری - 2001ز).
-
عومه‌ر هه‌مزه ساڵح، جینۆساید و تاوانه‌كانی ڕژێمی به‌عس دژی بارزانییه‌كان 1975 - 1991 له زمانی شایتحاڵ و به‌ڵگه‌نامه‌كانه‌وه، چاپی یه‌كه‌م، (هه‌ولێر - چاپخانه‌ی ڕۆژهه‌ڵات - 2017ز).
-
كاروان محه‌مه‌د مه‌جید، بارزانییه‌كان له مه‌هاباده‌وه بۆ سۆڤێت، چاپی یه‌كه‌م، (سلێمانی - چاپخانه‌ی په‌یوه‌ند - 2011ز).
-
گۆڤاری هه‌تاو، ژماره 154، ساڵی شه‌شه‌م، هه‌ولێر، چاپخانه‌ی كوردستان، هه‌ینی، 15 نیسانی 1959.
-
له یادداشتی فه‌رمانده‌ی شه‌هید حه‌سۆ میرخان ژاژۆكی، 62 رۆژ له‌گه‌ڵ بارزانی دا چوونی بارزانییه‌كان بۆ یه‌كێتی سۆڤێت، چاپی یه‌كه‌م (هه‌ولێر - چاپخانه‌ی رۆشنبیری - 1997ز).
-
لیث عبدالمحسن جواد الزبیدي، ثورة 14 تموز 1958 في العراق، (بغداد - دارالرشید للنشر - 1979م).
-
مسعود بارزانی، بارزانی و بزوتنه‌وه‌ی رزگاریخوازی كورد 1931 - 1958، (دهۆك - چاپخانه‌ی خه‌بات - 1998ز).
-
Necef Qulî Pesyan, ji Mehabada xwînawî heta peravên Arasê, w. Şewket Şêx Yezdîn, çapa yekem, (Pîrmam - Yûbîlya zêrîn a Partiya Demokrat a Kurdistanê - 1996z).
-
A.D.A., pelgeya hejmar AI-10, lîsteya hevalên Mistefa Barzanî ji bo Yekîtiya Sovyetê, belgename ji aliyê Segvan Halo ve hatiye pêşkêşkirin, 2016z.
-
A.D.A., pelgeya hejmar HB-161, Partiya Demokrat a Kurdistanê, Baregeha Barzanî, Lijneya Bilind a Navçeya Barzan, forma Selîm Seîd Feqê Ebdulrehman, Pîrmam, 1ê Çiriya Paşîn a 2018z.