Şerif Qurtas 1932 yılında Erbil ilinin Mergesor ilçesine bağlı Goretu nahiyesinin Zerara köyünde doğmuştur. 21 Haziran 1932 tarihinde ailesiyle birlikte Türkiye Cumhuriyeti'ne göç etmiştir. 11 Ekim 1945 tarihinde İkinci Barzan Devrimi'nin yenilgisinden sonra ailesiyle birlikte Doğu Kürdistan'a yönelmiştir. Babası Qurtas, tifüs hastalığı nedeniyle Qelatan köyünde vefat etmiştir. Sovyetler Birliği'nde eğitim görmüş, 15 Şubat 1954 tarihinde Taşkent Üniversitesi'ne kabul edilmiştir. 29 Mart 1959 tarihinde diploma almayı başarmış, 1959 yılında sözleşmeli öğretmen olarak öğrencilere ders vermiştir. 21 Aralık 2019 tarihinde Erbil Hastanesi'nde vefat etmiş ve Zerara köyü mezarlığına defnedilmiştir.
Mücadele TarihiŞerif Qurtas, 19 Nisan 1947 tarihinde Xwakurk ve Berazgir Ovası yoluyla Kuzey Kürdistan toprakları üzerinden Şirvan ve Mizuri bölgesine dönen Peşmergelerden biri olmuştur.
Dönüşlerinden sonra, General Mustafa Barzani 15 Mayıs 1947 tarihinde Ergoş köyünde yoldaşlarıyla bir toplantı yapmış ve onları kalma veya Sovyetler Birliği'ne doğru gitme konusunda serbest bırakmıştır. Orada tüm yoldaşları devam etme ve Sovyetler Birliği'ne gitme kararı almışlardır. 23 Mayıs 1947 tarihinde General Mustafa Barzani'ye Sovyetler Birliği'ne gidişinde eşlik etmiş, Qotur Halkı Savaşı'na ve Maku Köprüsü Savaşı'na katılmıştır. Çokça zorluk ve yorgunluktan sonra, 18 Haziran 1947 tarihinde İran ile Sovyetler Birliği arasındaki sınırda yer alan Aras Nehri'ni geçerek Sovyetler tarafına geçmiştir.
Sovyetler Birliği'ne ulaştıktan sonra, 19 Haziran 1947 tarihinde tüm yoldaşlarıyla birlikte Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Nahçıvan şehrinde dikenli tellerle çevrili açık bir kampta kırk gün boyunca tutulmuş, bir grup asker tarafından korunmuş ve yiyecek, giyecek ve hareket etme açısından savaş esiri muamelesi görmüşlerdir. Daha sonra Sovyet hükümetinin kararıyla Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Ağdam, Laçın, Ayvahlah ve Kelbecer bölgelerine dağıtılmışlardır. 10 Aralık 1947 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti'nin başkenti Bakü'de Hazar Denizi kıyısındaki bir askeri kampa nakledilmişler ve aynı ayın 23 tarihinde askeri kıyafet verilerek Azerbaycan Cumhuriyeti subaylarının gözetiminde günde sekiz saat askeri eğitim almışlardır. Aynı zamanda, günün dört saati okuryazar olan bazı yoldaşları tarafından onlara Kürtçe öğrenme dersleri verilmiştir.
Cafer Bagirov'un Barzani'nin yoldaşlarına yönelik kötü muamelesinden sonra, askeri kampın 29 Ağustos 1948 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti'nden Özbekistan Cumhuriyeti'nin başkenti Taşkent yakınlarındaki Çırçuk topluluğuna taşınmasına karar verilmiş ve orada askeri eğitime devam etmişlerdir.
Mart 1949 ayında yoldaşlarıyla birlikte gruplar ve takımlar halinde trenle Sovyetler Birliği'ndeki kolektif köylere dağıtılmışlar ve Kolhoz çiftliklerinde (halkın devletten kiraladığı ve daha sonra devlet payını verdikleri topraklar) çalışmışlardır.
General Barzani tarafından Stalin'e gönderilen birçok mektuptan ve büyük çabalardan sonra, nihayet Barzani'nin yoldaşlarının çektiği sıkıntıları anlattığı bir mektup Stalin'in eline ulaşır. O da derhal Barzani'nin yoldaşlarının durumunu incelemek üzere bir komisyon kurulması talimatını verir ve sonunda komisyonun kararı hepsinin Vriviski şehrinde toplanması olur. Bu nedenle adı geçen şahıs, 1951 Kasım ayında Sovyetler'deki Vriviski şehrine gider.
14 Temmuz 1958 devriminden sonra Irak'ta General Mustafa Barzani'nin dönüşüyle birlikte, 25 Şubat 1959 tarihinde üçüncü ve yedinci maddeler ile onuncu maddenin (a) fıkrası ve (11) maddesinin uygulanmasıyla, 1959 yılındaki 19 sayılı değiştirilmiş yasaya dayanılarak kendisi ve yoldaşları genel aftan yararlanmışlardır.
1958 yılında Abdülkerim Kasım başkanlığında Irak Cumhuriyeti kurulmuş, adı geçen şahıs 16 Nisan 1959 tarihinde yoldaşlarıyla birlikte Grozni gemisiyle Basra limanı yoluyla Irak Cumhuriyeti'nin güneyinden Kürdistan'a dönmüştür.
Eylül Devrimi döneminde devrim öğretmeni görevini üstlenmiştir. 16 Aralık 2010 tarihinde Kürdistan Demokrat Partisi'nin on üçüncü kongresinde, Sovyetler Birliği'ne gidiş sürecindeki mücadelesi ve direnişi nedeniyle Başkan Mesud Barzani tarafından Barzani Madalyası ile ödüllendirilmiştir.
Kaynaklar:-
Sefer Yusuf Mirxan, Ölümsüz Barzani'nin eski yoldaşı Öğretmen Şerif Zerari vefat etti, Xebat Gazetesi, Kürdistan Demokrat Partisi organı, sayı 5677, Erbil, 22 Aralık 2019 yıl.
-
Şeban Ali Şeban, Bazı Siyasi ve Tarihi Bilgiler, Üçüncü baskı, (Erbil - Rojhilat Matbaası - 2013 yıl).
-
Şevket Şeyh Yezdin, Peşmergenin Altın Jübilesi, (Pirmam - Xebat Matbaası - 1996 yıl).
-
Salih Yusuf Sufi, Kürdistan ve Dünya Kronolojisi, Birinci baskı, ikinci cilt, (Duhok - Duhok Valiliği Matbaası - 2013 yıl).
-
Salih Yusuf Sufi, Kürdistan ve Dünya Kronolojisi, Birinci baskı, üçüncü cilt, (Duhok - Duhok Valiliği Matbaası - 2013 yıl).
-
Ömer Faruki, Serdar Dana Yaşamı ve Merhum Molla Mustafa Barzani'nin Mücadeleleri, İkinci baskı, (Erbil - Eğitim Bakanlığı Matbaası - 2002 yıl).
-
Şehit Komutan Heso Mirxan Jajoki'nin anılarında, Barzani ile 62 gün, Barzanilerin Sovyetler Birliği'ne gidişi, Birinci baskı (Erbil - Roşinbiri Matbaası - 1997 yıl).
-
Leys Abdülmuhsin Cevad El-Zubeydi, Irak'ta 14 Temmuz 1958 Devrimi, (Bağdat - Darürreşid Matbaası - 1979 yıl).
-
Mesud Barzani, Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi 1931 - 1958, (Duhok - Xebat Matbaası - 1998 yıl).
-
Naci Taha Berwari, Ölümsüz Barzani'nin yoldaşı Aziz Qazi kendi anılarını anlatıyor, üçüncü bölüm, Metin Dergisi, Kürdistan Demokrat Partisi birinci şubesi - Yekgirtu, Sayı 49, üçüncü dönem, Duhok, Hawar Matbaası, Şubat 1996 yıl.
-
Kürdistan Demokrat Partisi Ansiklopedisi Arşivi


