8 Şubat 1963 tarihinde Baasçılar ve Arap milliyetçileri bir askeri darbeyle Irak'ta iktidarı ele geçirdiler. Başlangıçta, yeni rejimin siyasi gündeminde Kürt özerkliğinden veya Kürt milletinin tanınmasından hiçbir şekilde bahsedilmiyordu. Kürt haklarının bu yokluğu endişelere yol açtı ve Kürtler için tehlikeli bir geleceğin sinyalini verdi. Bunun Irak'ı demokratikleştirmeyi amaçlayan bir darbe değil, intikam ve baskı odaklı bir darbe olduğu anlaşıldı.

Buna rağmen, Kürt devrimci liderliği darbe liderlerine tebrik telgrafı göndererek uzlaşıya hazır olduklarını ifade etti. Darbenin ardından kısa bir süre için Kürtlere yönelik askeri eylemler üç ay boyunca durdu ve görüşmeler başlatıldı. Ancak Baasçılar, Kürt meselesini çözmek için gerçek bir niyet göstermediler. Sonuç olarak, görüşmeler hızla kesildi ve Baas rejimi Kürt nüfusuna yönelik askeri operasyonlarını yeniden başlattı.

2 Mayıs 1963 tarihinde ordu, Kürdistan'a ekonomik ambargo uygulama yönünde genel bir emir yayınladı ve kısa bir süre sonra, 1 Haziran 1963 tarihinde çatışmalar yeniden başladı. Burada bahsetmek istediğimiz savaşlardan biri, Darbandikhan yakınlarındaki Bawakhoshin köyüne yapılan saldırıydı. Karadag Peşmerge güçleri, Irak ordusunun köyü işgal etmek için saldırı başlattığı haberini alınca, orduyu karşılamak için derhal hazırlıklara başladılar.

4 Ağustos 1963 tarihinde saat 8 sularında Irak ordusu, Bawkhoshin ve Gulan köylerinin kontrolünü ele geçirmek amacıyla Darbandikhan'dan bir taarruz başlattı. Ancak Peşmerge güçleri saldırıya çoktan hazırlanmıştı ve Irak ordusunun ilerlemesini engellemeye kararlıydı.

Kara harekatı başladığında Peşmerge ile Irak kuvvetleri arasında şiddetli bir çatışma çıktı. İki saat süren yoğun çatışmaların ardından Irak ordusu büyük bir yenilgiye uğradı ve Darbandikhan askeri üssüne geri çekilmek zorunda kaldı.

Savaş, Irak kuvvetleri için ağır kayıplara ve teçhizatlarında ve personelinde önemli hasara yol açsa da, Peşmerge güçleri sadece iki yaralı verdi.

Kaynaklar:

1- هۆشەنگ صالح نەجار، شۆرشى ئەیلوول لە رۆژنامە و بڵاوکارەو عێراقیەکاندا 1961 – 1976، چاپخانەى دانشفەڕ، هەولێر – 2023.

2- هاوکار کەریم حەمە شەریف، شۆڕشی ئەیلوول، چاپخانەى زانکۆى سەلاحەدین، چاپى یەکەم، هەولێر، 2012.

3- مسعود بارزانی، بارزانی و بزوتنەوەى ڕزگاریخوازی کورد، بەرگی سێیەم، بەشی یەکەم، شۆڕشی ئەیلوول 1961-1975، چاپخانەى وەزارەتى ڕۆشنبیرى، چ: یەکەم، هەولێر، 2004.

4- خۆشەوى عەلى کانیە لنجى، بیرەوەریەکانى عەزیز قادر حەمەد سورچى، چاپخانەى دانیشفەر، چاپى یەکەم، هەولێر - 2023.