Eylül Devrimi'nin aksamasından sonra Baas hükümeti askeri güçlerini tüm yüksekliklere, tepelere ve yollara yerleştirdi. Ancak İran ile savaşın patlak vermesiyle (1980-1988), Irak hükümeti bu güçleri İran'la olan savaşında kullanmaya acil ihtiyaç duydu ve bu nedenle onları çatışma cephelerine nakletmek zorunda kaldı. Bu adım, Kürdistan Peşmerge güçlerine daha fazla hareket özgürlüğü elde etme, kurtarılmış bölgelerinin alanını genişletme, kitlelerle doğrudan temas kurma ve Peşmergelerin siyasi ve askeri faaliyetlerini geliştirme fırsatı da sağladı.[1].
Bu dönemdeki en önemli etkinlikler 1981 yılındaki savaşlardı. Peşmerge güçleri, Surin Dağı'ndaki Banibnuk köyü ile Zelm ve Kerçal bölgelerinde yaşanan iki destansı çatışmada Irak ordusuna iki güçlü darbe indirdi. İlk savaşta Peşmerge güçleri seçkin bir faaliyet gerçekleştirmeyi başardı ve Irak ordusu askerlerine büyük kayıplar verdirdi; çok sayıda asker öldürüldü ve yaralandı, (124) asker de esir alındı. Yüzlerce silah ve askeri teçhizat Peşmerge güçlerinin eline geçti. Ancak Peşmerge güçleri bu savaşta kayıplardan kurtulamadı; (Ekrem Heme Reşid, Banibnuki, Üstad Süleyman, Osman Pencwini ve Komutan Ebubekir Mahmud Banibnuki) olmak üzere dört Peşmerge şehit düştü.[2].
Aynı yıl Peşmerge güçleri bölgedeki Baas hükümeti kurumlarına karşı faaliyetlerini sürdürdü. 1981 yılının ilk altı ayında Peşmerge güçleri orduya, silahlı kişilere ve hükümet kurumlarına karşı 238'dan fazla farklı operasyon gerçekleştirdi. Hükümet güçlerinin bu operasyonlardaki kayıpları (1251) ölü ve çok sayıda yaralıya ulaştı; ayrıca silah, mühimmat, teçhizat ve askeri ekipman kazanımları da elde edildi. O operasyonlar sırasında (48) Peşmerge şehit oldu.[3].
Şunu belirtmek gerekir ki, herhangi bir devrim ve silahlı ayaklanmadaki askeri faaliyet, Peşmergelerin, kitlelerin ve devrim destekçilerinin moralini yükseltmede, zafer ve hedeflere ulaşma konusunda içlerinde umut inşa etmede etkili bir rol oynar. Buna karşılık, karşı tarafın saflarına korku ve endişe eker, onları meşru taleplerini dinlemeye ve diyalog ile uzlaşmaya çağırmaya zorlar.[4].
Kaynaklar:1- Mesud Barzani: Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi, Dördüncü Cilt, 1975-1990 Gulan Devrimi, İkinci Bölüm, Birinci Baskı, Roksana Matbaası, 2021.
2- Cemal Fethullah Tayib: Güney Kürdistan'da Kürt Özgürlük Hareketi (21/3/1975 - 28/11/1980), Birinci Baskı, Şehab Matbaası, Erbil, 2012.
3- Ömer Osman: Bir Kürdün Hayatı, Mukriyan Matbaası, İkinci Baskı, Erbil – 2008.
[1] Cemal Fethullah Tayib: Güney Kürdistan'da Kürt Özgürlük Hareketi (21/3/1975 - 28/11/1980), Birinci Baskı, Şehab Matbaası, Erbil, 2012, s.213.
[2] Mesud Barzani: Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi, Dördüncü Cilt, 1975-1990 Gulan Devrimi, İkinci Bölüm, Birinci Baskı, Roksana Matbaası, 2021, s.58.
[3] Mesud Barzani: Aynı kaynak, s.58.
[4] Ömer Osman: Bir Kürdün Hayatı, Mukriyan Matbaası, İkinci Baskı, Erbil – 2008, s.138.