Basara, Dukan ilçesine bağlı Hıdran nahiyesi sınırları içerisinde, Kosret Dağı'nın eteklerinde bulunan bir Kürdistan köyüdür ([1]), şüphesiz bu bölge de Kürdistan'ın diğer tüm bölgeleri gibi Irak hükümetinin ordusu ve silahlı güçleriyle kuşatılmıştı. Bölgedeki bir Irak ordusu taburunun varlığı, karakollar ve askeri noktalar, köy ve bölge sakinlerinin işi ve geçimi üzerinde büyük oranda olumsuz bir etki ve tehdit oluşturuyordu. Ayrıca devrim ve Peşmerge hareketlerinin önünde de büyük bir engeldi. 1987 yılında, hükümetin ordu ve güçlerinin saflarındaki dağınıklık nedeniyle Peşmerge faaliyetlerinin önünde geniş bir açılım mevcuttu. Kürdistan'ın birçok farklı bölgesinde Peşmerge güçleri gruplar halinde her gün hükümetin silahlı güçlerine karşı koyuyor, onlara darbeler indiriyor ve büyük can ve mal kaybına uğratıyorlardı ([2]).
Peşmerge'nin faaliyetlerinden biri, 1987 yılı Temmuz ayının 27/28 gecesi gerçekleşen Basara muharebesidir. Kürdistan Demokrat Partisi'nin üç ve dört numaralı şubelerine bağlı bir Peşmerge gücü, sağlam bir askeri planla Basara taburuna, vur-kaç eylemleri gerçekleştirmek ve hükümet güçlerine zayiat verdirmek amacıyla büyük ve geniş çaplı bir saldırı düzenledi. Peşmerge gücü, planlı ve tam bir hazırlıkla saldırıyı gerçekleştirdiği için kısa sürede taburu ele geçirmeyi ve bozguna uğratmayı başardı. Sonuçta, 152 askerin öldürülmesi ve 70 askerin de esir alınmasıyla hükümetin askeri güçlerine büyük bir zayiat verildi. Tabur karargahı ve tüm karakollar ile askeri noktalar darmadağın edildi ve büyük miktarda silah, mühimmat ve askeri teçhizat Peşmerge güçlerinin eline geçti. Bu destanın kaydedilmesinde devrimin kayıpları ise iki Peşmerge'nin şehit olmasıydı ([3]).
Kaynaklar:- Mesud Barzani: Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi, Dördüncü Cilt, 1975-1990 Gulan Devrimi, İkinci Bölüm, Birinci Baskı, Roksana Matbaası, 2021.
- Basara Köyü https://www.youtube.com/watch?v=Z2q7MXQmq_0
- Şimal Zebari: Gulan Devrimi'ndeki Bazı Gizli Gerçekler, Birinci Baskı, Rojhilat Matbaası, Erbil – 2015.
[1] - Basara Köyü https://www.youtube.com/watch?v=Z2q7MXQmq_0
[2] - Şimal Zebari: Gulan Devrimi'ndeki Bazı Gizli Gerçekler, Birinci Baskı, Rojhilat Matbaası, Erbil – 2015, s. 356- 403.
[3] - Mesud Barzani: Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi, Dördüncü Cilt, 1975-1990 Gulan Devrimi, İkinci Bölüm, Birinci Baskı, Roksana Matbaası, 2021, s. 71.