Huso Muhammed, 1916 yılında Erbil ilinin Mergesor ilçesine bağlı Goretu nahiyesinin Şeyh Seda köyünde dünyaya geldi. Sovyetler Birliği'nde eğitim gördü ve 1956 yılında enstitünün Repo bölümünden diploma aldı. Kürtçe, Farsça ve Rusça dillerini biliyordu ve 2015 yılında vefat etti.
Mücadele Geçmişi1943 yılında İkinci Barzani Devrimi'nin saflarına katıldı ve savaşlarda yer aldı. Bu nedenle, 1945 yılının Ağustos ayının 19 gününde Irak Askeri Örf Mahkemesi'nin kararıyla tüm taşınır ve taşınmaz mallarına el konuldu. İkinci Barzani Devrimi'nin başarısızlığından sonra 1945 yılının Ekim ayının 11 gününde ailesiyle birlikte Rojhilat Kürdistanı'na geçti. 1946 yılının Mart ayının 31 gününde Barzani gücü çerçevesinde cumhuriyeti savundu ve Sekiz cephesindeki savaşlara katıldı.
Mahabad'daki Kürdistan Cumhuriyeti'nin yıkılışı ve Barzani'nin Rojhilat Kürdistanı'ndan Başur Kürdistanı'na dönüşünden sonra, Rojhilat Kürdistanı'ndaki Neğede ve Şino savaşlarına katıldı. Ayrıca 1947 yılının Nisan ayının 19 gününde (Hvakurk ve Bazargır ovası) üzerinden Bakur Kürdistanı toprakları vasıtasıyla Şirvan ve Mizuri bölgelerine geri dönen Peşmergeler arasındaydı.
Dönüşlerinden sonra, General Mustafa Barzani 1947 yılının Mayıs ayının 6 gününde Ergoş köyünde yoldaşlarıyla bir toplantı düzenledi ve onları kalmak ya da Sovyetler Birliği'ne gitmek konusunda serbest bıraktı. Orada tüm yoldaşları devam etme ve Sovyetler Birliği'ne gitme kararı aldılar. 1947 yılının Mayıs ayının 23 gününde General Mustafa Barzani 'ye Sovyetler Birliği'ne giderken eşlik etti. Geli Qetur savaşı ile Mako Köprüsü savaşında yer aldı. Büyük zorluklar ve yorgunluklardan sonra, 1947 yılının Haziran ayının 18 gününde İran ile Sovyetler Birliği arasındaki sınırda bulunan Aras Nehri'ni geçerek Sovyetler Birliği'ne ulaştı.
Sovyetler Birliği'ne ulaştıktan sonra, 1947 yılının Haziran ayının 19 gününde tüm yoldaşlarıyla birlikte Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Nahçıvan şehrinde, dikenli tellerle çevrili açık bir kampta kırk gün tutuldular. Bir grup asker tarafından gözetim altında tutuldular ve yiyecek, giyim ile hareket serbestliği açısından savaş esiri muamelesi gördüler. Daha sonra Sovyet hükümetinin kararıyla Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Ağdam, Laçın, Ayulah ve Kelbecer bölgelerine dağıtıldılar. 1947 yılının Aralık ayının 10 gününde Azerbaycan Cumhuriyeti'nin başkenti Bakü'de, Hazar Denizi kıyısındaki bir askeri kampa nakledildiler. 23 gününde kendilerine askeri üniformalar verildi ve Azerbaycan Cumhuriyeti subaylarının gözetiminde günlük sekiz saat askeri eğitim aldılar. Aynı zamanda, gün içinde dört saat boyunca okuryazar olan bazı yoldaşları tarafından kendilerine Kürtçe öğrenme dersleri verildi.
Cafer Bagirov'un yoldaşlarına yönelik kötü muamelesinden sonra, askeri kampın 1948 yılının Ağustos ayının 29 gününde Azerbaycan Cumhuriyeti'nden, Özbekistan Cumhuriyeti'nin başkenti Taşkent yakınlarındaki Çırçık yerleşkesine taşınmasına karar verildi ve orada askeri eğitime devam ettiler.
1949 yılının Mart ayında yoldaşlarıyla birlikte grup grup trenle Sovyetler Birliği'nin kolektif köylerine (halkın devletten kiraladığı ve daha sonra devletin payını verdiği topraklar) dağıtıldılar ve kolhoz tarlalarında çalıştılar.
Büyük bir çabadan ve General Barzani tarafından Stalin'e gönderilen birçok mektuptan sonra, nihayet Stalin'in eline bir mektup ulaştı. Mektupta Barzani kendi yoldaşlarının yaşadığı sıkıntıları anlatıyordu. O da derhal Barzani yoldaşlarının durumunu araştırmak üzere bir komisyon kurulmasına karar verdi. Komisyonun nihai kararı hepsinin Vrevitski şehrinde toplanması oldu. Bu nedenle kendisi, Sovyetler Birliği'ndeki Vrevitski şehrine 1951 yılının Kasım ayında gitti.
Irak'taki 1958 yılının Temmuz ayının 14 devriminden ve General Mustafa Barzani'nin dönüşünden sonra, 1959 yılının Şubat ayının 25 gününde, üçüncü ve yedinci maddeler, onuncu maddenin (a) fıkrası ve (11) sayılı maddenin uygulanmasıyla, 1959 yılına ait 19 sayılı değiştirilmiş yasaya dayanılarak kendisi ve yoldaşları genel af kapsamına alındılar.
1958 yılında Abdülkerim Kasım başkanlığında Irak Cumhuriyeti kuruldu. Kendisi, 1959 yılının Nisan ayının 16 gününde yoldaşlarıyla birlikte Grozni gemisiyle, Irak Cumhuriyeti'nin güneyindeki Basra limanı üzerinden Kürdistan'a geri döndü.
1961 yılında Eylül Devrimi'ne katıldı ve kol komutanı oldu. 1962 yılında Zaviye savaşına katıldı ve bu savaşta yaralandı. 1963 yılında Meydan Morik savaşına katıldı ve o savaşta top mermisi isabet etmesi sonucu yaralandı. Zozk savaşına katıldı ve o savaşta da yaralandı. 1975 yılında, Eylül Devrimi'nin başarısızlığından sonra mülteci olarak İran Krallığı'na gitti ve 1993 yılında Kürdistan'a geri döndü ve ardından emekli edildi. 1996 yılının Ağustos ayının 16 gününde, Altın Jübile kutlamaları çerçevesinde; İkinci Barzani Devrimi, Kürdistan Demokratik Cumhuriyeti, Sovyetler Birliği'ne giden yol ve Eylül Devrimi 'ndeki mücadelesi ve direnişi nedeniyle Başkan Mesud Barzani tarafından kendisine Barzani Ölümsüzlük Madalyası verildi.
Kaynaklar:- Kürdistan Demokratik Partisi Ansiklopedisi Arşivi.
- Hamid Cevheri, Barzani Madalyası En Yüksek Onur Ödülü, Cilt 1, (Erbil - Hacı Haşim Matbaası - 2015).
- Hamid Gerdi, Tarihçe Özeti, Birinci baskı, (Erbil - Aras Basım ve Yayın Kurumu - Eğitim Bakanlığı Matbaası - 2004).
- Haydar Faruk el-Samarrai, Ziya Cafer ve Irak'taki Siyasi ve Ekonomik Rolü, (Londra - Darü'l-Hikme - 2016).
- Salih Yusuf Sufi, Kürdistan ve Dünya Kronolojisi, Birinci baskı, Üçüncü cilt, (Duhok - Duhok İl Matbaası - 2013).
- Salih Yusuf Sufi, Kürdistan ve Dünya Kronolojisi, Birinci baskı, İkinci cilt, (Duhok - Duhok İl Matbaası - 2013).
- Abdurrahman Mela Habib Ebubekir, 1931-1991 arası Barzan Aşireti, Birinci baskı, (Erbil - Kültür Bakanlığı Matbaası - 2001).
- Abdullah Gafur, Erbil Coğrafya Sözlüğü, (Erbil - Kürt Akademisi Yayınları - Hacı Haşim Matbaası - 2015).
- Karvan Muhammed Mecid, Mahabad'dan Sovyetlere Barzaniler, Birinci baskı, (Süleymaniye - Peyvend Matbaası - 2011).
- Leys Abdulmuhsin Cevad ez-Zubeydi, 14 Temmuz 1958 Devrimi Irak'ta, (Bağdat - Darürreşid Yayınevi - 1979 M.).
- Mesud Barzani, Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi 1931-1958, (Duhok - Xebat Matbaası - 1998 Z.).
- Necef Gulu Pessiyan, Kanlı Mahabad'dan Aras Kıyılarına, Çev. Şevket Şeyh Yezdin, birinci baskı, (Pirmam - Kürdistan Demokrat Partisi Altın Jübilesi - 1996 Z.).