مراد آغا شیخو احمد در سال ١٩١٠ در روستای بیری – آمیدی از توابع استان دهوک کنونی (ولایت موصل) متولد شد. او در اتحاد شوروی تشکیل خانواده داد و در سال ١٩٥٤ توانست مدرک دیپلم خود را در رشته هنر و کشاورزی از موسسه‌ای در اتحاد شوروی دریافت کند. در سال ١٩٧٥ پس از شکست انقلاب ایلول همانند هزاران نفر دیگر به کشور ایران آواره شد و در شهرهای متعددی از جمله مشهد، اصفهان، اردوگاه پناهندگان کرد کردستان عراق در زیوه و شهر قزوین اقامت گزید و در سال ١٩٨٤ در شهر قزوین درگذشت و در روژهلات کردستان به خاک سپرده شد.
کارنامه مبارزاتیمراد آغا شیخو از شرکت‌کنندگان در انقلاب دوم بارزان (١٩٤٣- ١٩٤٥) و پیشمرگه جمهوری دموکراتیک کردستان در شهر مهاباد در روژهلات کردستان بود. پس از سقوط جمهوری دموکراتیک کردستان، در نبردهای دفاعی تا رسیدن به مرزهای کردستان عراق در ١٥ آوریل ١٩٤٧ شرکت کرد، اما تسلیم نشد و به همراه ژنرال مصطفی بارزانی (١٩٠٣- ١٩٧٩) تصمیم به حرکت به سوی اتحاد شوروی و ادامه مبارزه گرفت. در ٢٢ مه ١٩٤٧ ژنرال مصطفی بارزانی را به سوی اتحاد شوروی همراهی کرد و در نبرد گلی کتول (قطور) و نبرد پل ماکو شرکت نمود و پس از سختی‌ها و مشقت‌های فراوان و چندین نبرد و درگیری، همراه با یارانش، به رهبری ژنرال مصطفی بارزانی در ١٨ ژوئن ١٩٤٧ از رود ارس که در مرز ایران و اتحاد شوروی قرار دارد، به سوی شوروی عبور کرد.
پس از رسیدن به اتحاد شوروی، در ١٩ ژوئن ١٩٤٧ به همراه تمامی یارانش در شهر نخجوان در جمهوری آذربایجان به مدت چهل روز در مجتمعی روباز که با سیم خاردار محصور شده بود، نگهداری شدند و توسط گروهی از سربازان نگهبانی می‌شدند و از نظر غذا، پوشاک و رفت‌وآمد همانند اسرای جنگی با آن‌ها رفتار شد. سپس با تصمیم دولت شوروی میان مناطق آق‌دام، لاچین، آیولاخ و کلبجر در جمهوری آذربایجان تقسیم شدند. در ١٠ دسامبر ١٩٤٧ به سربازخانه‌ای در کنار دریای خزر در باکو، پایتخت جمهوری آذربایجان منتقل شدند و در تاریخ ٢٣ همان ماه لباس نظامی دریافت کردند و تحت نظارت افسران جمهوری آذربایجان روزانه هشت ساعت آموزش نظامی دیدند. در همان حال، روزانه به مدت چهار ساعت توسط برخی از یارانشان که سواد داشتند، دروس آموزش زبان کردی به آن‌ها داده می‌شد.
پس از بدرفتاری جعفر باقروف با یاران بارزانی، تصمیم گرفته شد که کمپ نظامی در ٢٩ اوت ١٩٤٨ از جمهوری آذربایجان به مجتمع چرچوک در نزدیکی تاشکند، پایتخت جمهوری ازبکستان منتقل شود و در آنجا به تمرینات نظامی ادامه دادند.
در مارس ١٩٤٩ به همراه یارانش به صورت گروه‌های دسته جمعی با قطار در میان روستاهای اشتراکی اتحاد شوروی تقسیم شدند و در مزارع کلخوز (زمین‌هایی که مردم از دولت اجاره می‌کردند و بخشی را به دولت برمی‌گرداندند) کار می‌کردند.
پس از تلاش‌های بسیار و ارسال نامه‌های متعدد توسط ژنرال بارزانی به استالین، سرانجام نامه‌ای به دست استالین رسید که بارزانی در آن از دردهای یارانش می‌نوشت. او نیز بلافاصله دستور تشکیل کمیته‌ای برای بررسی وضعیت یاران بارزانی را صادر کرد و در نهایت تصمیم کمیته این شد که همه آن‌ها در شهر وریفیسکی گرد هم آیند، بنابراین نامبرده در ماه نوامبر ١٩٥١ به شهر وریفیسکی در شوروی رفت.
در سال ١٩٥٨ جمهوری عراق به ریاست عبدالکریم قاسم تاسیس شد، مراد آغا شیخو در ١٦ آوریل ١٩٥٩ به همراه یارانش با کشتی گروزیا از طریق بندر بصره در جنوب جمهوری عراق به کردستان بازگشت.
پس از بازگشت از اتحاد شوروی به عراق، به زادگاه خود بازگشت و با آغاز انقلاب ایلول (١٩٦١- ١٩٧٥) دوباره پیشمرگه شد و در چندین نبرد و حماسه شرکت کرد. پس از شکست انقلاب ایلول (١٩٦١- ١٩٧٥)، به کشور ایران آواره شد.
منبع:١- آرشیو هیئت دایرةالمعارف کردستان.