زندگی‌نامه

طه یاسین شوکر، در سال ١٩١٩ در روستای میروز از توابع ناحیه شیروان مزن در شهرستان مرگه‌سور در استان اربیل به دنیا آمد. پیش از رفتن به اتحاد جماهیر شوروی متأهل بود و همسرش مسریخان عزیز احمد نام داشت و پسری داشتند. او همچنین در اتحاد جماهیر شوروی زندگی مشترک تشکیل داد و همسرش همان‌جا در اتحاد جماهیر شوروی باقی ماند. پس از بازگشت از اتحاد جماهیر شوروی، در سال ١٩٦٠ به همراه مجید بوسی در اداره جنگلداری آکره کارمند بود. در سال ١٩٧٨ توسط رژیم بعث از روستای میروز به مجتمع گورتو منتقل شد، در سال ١٩٩٠ بار دیگر به مجتمع شاخولان منتقل گردید. او به زبان‌های کردی، روسی و ترکی تسلط داشت و در ١٨ سپتامبر ١٩٩٣ در مجتمع شاخولان درگذشت و در همان‌جا به خاک سپرده شد.

کارنامه مبارزاتی

در ٢٣ مه ١٩٤٧ یاور ژنرال مصطفی بارزانی به سوی اتحاد جماهیر شوروی بود و در جنگ گلی قطور و جنگ پل ماکو شرکت کرد و پس از سختی‌ها و تلاش‌های بسیار، در ١٨ ژوئن ١٩٤٧ از رود ارس که در مرز ایران و اتحاد جماهیر شوروی قرار دارد، به سوی شوروی عبور کرد.

پس از رسیدن به اتحاد جماهیر شوروی، در ١٩ ژوئن ١٩٤٧ به همراه تمامی همراهانش در شهر نخجوان در جمهوری آذربایجان به مدت چهل روز در یک مجتمع روباز که با سیم خاردار محصور شده بود نگهداری شدند و توسط گروهی از سربازان نگهبانی می‌شدند و از نظر غذا، پوشاک و تردد مانند اسرای جنگی با آن‌ها رفتار شد. سپس با تصمیم دولت شوروی بین مناطق آق‌دام، لاچین، آیولاغ و کلبجر در جمهوری آذربایجان تقسیم شدند. در ١٠ دسامبر ١٩٤٧ به پادگانی در کنار دریای خزر در باکو، پایتخت جمهوری آذربایجان منتقل شدند و در ٢٣ همان ماه لباس نظامی به آن‌ها داده شد و تحت نظارت افسران جمهوری آذربایجان روزانه هشت ساعت آموزش نظامی دیدند. در عین حال، روزانه به مدت چهار ساعت توسط برخی از همراهان خود که سواد داشتند، درس‌های یادگیری زبان کردی به آن‌ها داده می‌شد.

پس از رفتار بد جعفر باقروف با همراهان، تصمیم گرفته شد که اردوگاه نظامی در ٢٩ اوت ١٩٤٨ از جمهوری آذربایجان به مجتمع چرچوک در نزدیکی تاشکند، پایتخت جمهوری ازبکستان منتقل شود و در آنجا نیز آموزش نظامی را ادامه دادند.

در مارس ١٩٤٩ به همراه همراهانش به صورت دسته‌جمعی با قطار بین روستاهای اشتراکی اتحاد جماهیر شوروی توزیع شدند و در مزارع کولخوز (زمین‌هایی که مردم از دولت اجاره می‌کردند و بعد سهم دولت را می‌دادند) کار می‌کردند.

پس از تلاش‌های بسیار و ارسال چندین نامه توسط ژنرال بارزانی به استالین، سرانجام نامه‌ای به دست استالین رسید که در آن بارزانی مشکلات همراهان خود را شرح داده بود و او بلافاصله دستور تشکیل کمیته‌ای برای بررسی وضعیت همراهان بارزانی را صادر کرد و سرانجام تصمیم کمیته بر این شد که همه آن‌ها در شهر وریویسکی گرد هم آیند، بنابراین نامبرده در نوامبر ١٩٥١ به شهر وریویسکی در شوروی رفت.

پس از انقلاب ١٤ ژوئیه ١٩٥٨ در عراق و بازگشت ژنرال مصطفی بارزانی، در ٢٥ فوریه ١٩٥٩ و طبق هر دو ماده سوم و هفتم و بند (الف) ماده دهم و کاربست ماده (١١) با استناد به قانون اصلاح‌شده شماره ١٩ سال ١٩٥٩، خود و همراهانش مشمول عفو عمومی شدند.

سال ١٩٥٨ جمهوری عراق به ریاست عبدالکریم قاسم تأسیس شد، نامبرده در ١٦ آوریل ١٩٥٩ به همراه همراهانش با کشتی گروزیا از طریق بندر بصره در جنوب جمهوری عراق به کردستان بازگشت. 

 سال ١٩٦١ در انقلاب سپتامبر شرکت کرد و در جنگ‌های گلی سپی، زاویت، عین‌زال، کوه اتروش، متین و سری سفین حضور داشت، سال ١٩٧٠ فرمانده شد و به جای هاشم میروزی گمارده شد، در سال‌های (١٩٧٠- ١٩٧٥) در مقر بارزانی در دیلمان بود.

منابع:
  1. آرشیو هیئت دانشنامه حزب دموکرات کردستان.
  2. حمید گردی، چکیده تاریخ‌نامه، چاپ اول، (اربیل - انتشارات آراس - چاپخانه وزارت آموزش و پرورش - ٢٠٠٤م).
  3. شعبان علی شعبان، برخی اطلاعات سیاسی و تاریخی، چاپ سوم، (اربیل - چاپخانه روژهلات - ٢٠١٣م).
  4. صالح یوسف صوفی، گاه‌شماری کردستان و جهان، چاپ اول، جلد دوم، (دهوک - چاپخانه استانداری دهوک - ٢٠١٣م).
  5. عمر فاروقی، سردار دانا زندگی و مبارزات مرحوم ملا مصطفی بارزانی، چاپ دوم، (اربیل - چاپخانه وزارت آموزش و پرورش - ٢٠٠٢م).
  6. عبدالرحمن ملا حبیب ابوبکر، عشیره بارزان بین ١٩٣١-١٩٩١، چاپ اول، (اربیل - چاپخانه وزارت فرهنگ - ٢٠٠١م).
  7. مجله هتاو، شماره ١٥٤، سال ششم، اربیل، چاپخانه کردستان، جمعه، ١٥ آوریل ١٩٥٩.
  8. لیث عبدالمحسن جواد الزبیدی، انقلاب ١٤ ژوئیه ١٩٥٨ در عراق، (بغداد - دارالرشید للنشر - 1979م).
  9. محمد صالح پندرویی (جگرسوز)، زندگی فرهنگی و اجتماعی منطقه مزوری بالا، (اربیل - چاپخانه روژهلات - ٢٠٢٠م).
  10. مسعود بارزانی، بارزانی و جنبش رهایی‌بخش کرد ١٩٣١-١٩٥٨، (دهوک - چاپخانه خبات - ١٩٩٨م).
  11.