6 Mart 1975 tarihlerinde İran ve Irak ülkeleri arasında imzalanan Cezayir Antlaşması sonucunda ve lider Mustafa Barzani'nin emriyle silahlı devrim (Eylül Devrimi) Güney Kürdistan'da 18 Mart 1975 tarihindeki geniş kapsamlı toplantının ardından durduruldu. Devrimin sona ermesi ve İran Şahı hükümetiyle yapılan anlaşmanın ardından, parti liderlerinin çoğu ile çok sayıda peşmerge ve sivil Güney Kürdistan'dan İran'a sığındı. Böylece, Güney Kürdistan'daki parti liderliği de dahil olmak üzere hemen hemen tüm parti örgütleri ve kurumları pratikte feshedilmiş oldu. İran'a sığınmanın üzerinden birkaç ay geçtikten sonra, partinin saflarını yeniden örgütlemek amacıyla Mesut Barzani liderliğindeki Kürdistan Demokrat Partisi yönetimi, 15 Nisan 1975 tarihinde Nagada şehri dışında (Havt Çeşme) adlı bir su kaynağında Cevher Namık, Kerim Sincari, Arif Tayfur ve Muhammed Rıza ile gizlice bir araya geldi. O toplantıda partinin örgütlerinin yeniden kurulmasına karar verildi. Bunu takiben, 1975 Kasım ayı başlarında, Kerec'de yapılan gizli bir toplantıda, eski parti liderliğinin yerini almak üzere Merkez Komitesi'nin eski üyeleri ve genç parti kadrolarından oluşan yeni bir liderlik oluşturulmasına karar verildi. (Geçici Liderlik) adıyla bir bildiri kaleme alındı ve 10 Aralık 1975 tarihinde yayımlandı. Bu geçici liderlik için seçilen üyelerin sayısı on bir kişiydi: Mesut Barzani, İdris Barzani, Sami Abdurrahman, Cevher Namık, Kerim Sincari, Arif Tayfur, Muhammed Rıza, Azad Berwari, Nuri Şawis, Ali Abdullah ve Kemal Kerküki.
Partinin Geçici Liderlik üyelerinin isimlerini sabitlemek için bir konferans düzenlenmesi gerekiyordu; çünkü tüzüğe ve Kürdistan Demokrat Partisi Sekizinci Kongresi'nde 1970 yılında Nawperdan'da belirlenen iç yönetmeliğe göre, parti Merkez Komitesi üyelerinin kongre içinde seçilmesi gerekiyordu. Eğer koşullar kongrenin toplanmasına uygun değilse, parti bir önceki Merkez Komitesi üyelerinden birinin denetiminde olması şartıyla nerede olursa olsun konferans düzenleyebilir. O dönemde partinin ve bölgenin durumu kongrenin düzenlenmesine izin vermediğinden, parti yönetimi Avrupa'da geniş kapsamlı bir konferans düzenlemeye karar verdi.
Kürdistan Demokrat Partisi Altıncı Şubesi'nin çabalarıyla 1976 yazında Avusturya ve Hollanda'nın bir grup Kürdü mülteci olarak kabul etmeye hazır olduklarını belirtmelerinin ardından Avusturya sınırları Kürt mültecilere açıldı. Tahran'daki parti ilişkileri bürosu tarafından, yeni liderlik üyelerinden bazıları da dahil olmak üzere bir grup mülteci Avrupa'ya gönderildi. Varışlarının ardından Avrupa'daki Altıncı Şube tarafından yeniden örgütlendiler ve büyük bir kısmı parti örgütlerine dağıtıldı. Böylece partinin Avrupa'daki durumu iyileşti ve 26 Mayıs 1976 tarihinde Sami Abdurrahman, Londra'da düzenlediği bir basın toplantısında Güney Kürdistan'da silahlı devrimin (Gulan Devrimi) yeniden başladığını duyurdu. Aynı dönemde parti yönetimi, parti konferansını Avrupa'da düzenlemeye karar verdi.
Konferans HazırlıklarıHazırlıklar, Kürdistan Demokrat Partisi'nin Avrupa'daki Altıncı Şubesi tarafından yapıldı. Şube merkezinin Batı Berlin'de olması nedeniyle şehir konferansın yapılacağı yer olarak belirlendi. Hazırlıklar tamamlandıktan sonra, Avrupa yerel komitelerinden delegelerini Berlin'e göndermeleri istendi. Her yerel komite için en az iki delege belirlendi; yerel komiteler kendi aralarında oylama yaparak bir üye seçtiler, yerel komite başkanı ile birlikte doğrudan konferansa katıldılar ve raporlarıyla Berlin'e geldiler. Konferans toplantıları için Berlin Üniversitesi salonu kiralandı ve konferans hazırlık komitesi şu isimlerden oluşturuldu: Sami Abdurrahman, Nuri Şawis, Heme Rıza ve Arif Tayfur.
Konferans, Sami Abdurrahman ve organizasyon komitesinin başkanlığında 11 Ağustos 1976 tarihinde çalışmalarına başladı. Avrupa'daki Altıncı Şubeye bağlı yerel komitelerin üye sayısı kırk kişiydi. Geçici liderlik üyeleri, Avrupa'ya yeni ulaşan kadrolar ve İsmet Şerif Wanlı gibi konuklar dahil olmak üzere konferansa katılan toplam üye sayısı 48-50 kişiye ulaştı. Bunlar arasında Tarık Akreyi (Altıncı Şube Sorumlusu), Aziz Şeyh Rıza, Siyamend Bına, Remzi Şaban, Dr. Beyrut, Hamid Akreyi, Pola Megdid Kasap Köyi, Muhammed Salih Cuma, Fevzi Esad, Muhammed Miso, Cemal Alemdar, Dr. Ömer Urmari, Ferhad Sofi (Ferhad Cebrail), Tevfik Feyli, Macid Feyli, İzzeddin Berwari, Abdülkadir Berwari, Abdüsselam Berwari, Faik Neroyi, Muhammed Emin Delvi, Azad Muhammed Haffaf, Werya Saati, Abdurrahman Bedawi, Gazi Zebari, Muhammed Hasan Awnt, Dr. Sabah Meriwani ve diğerleri yer alıyordu.
Konferansın YapılmasıKonferans çalışmaları 11- 16 Ağustos tarihleri arasında sürdü. Toplantının başında Sami Abdurrahman, denetleme komitesi ve özellikle Sami Abdurrahman ve Nuri Şawis tarafından hazırlanan (Kürt Kurtuluş Hareketi Yöntemi) başlıklı seksen sayfalık Geçici Liderlik taslak broşürünü konferansa okudu. Bu broşür, Eylül Devrimi ve liderliği hakkında eleştirel bir broşür olup radikal Marksist sol düşüncenin etkisiyle yazılmıştı. Broşür konferans üyeleri tarafından tartışıldı ve ardından oylandı. Konferansın görevlerinin ikinci maddesi, daha önce liderliğe üye olarak seçilmiş on bir Geçici Liderlik üyesinin isimlerinin onaylanmasını içeriyordu. Dört üyenin daha eklenmesiyle birlikte, Geçici Liderliğe yeni seçilen dört üyenin Güney Kürdistan'a dönmeleri şart koşuldu. İsimleri açıklandıktan ve oylandıktan sonra; Werya Saati, Dilşad Miran, Azad Haffaf ve Abdurrahman Bedawi, Geçici Liderliğin yeni üyeleri olarak seçildiler ve Geçici Liderlik üye listesine eklendiler. Böylece Geçici Liderlik üye sayısı yasal olarak onaylanan 15 kişiye ulaştı.
Çalışmaları ve görevlerinin yanı sıra, Berlin Konferansı'nda birkaç siyasi karar da alındı; bunlardan biri Lider Mustafa Barzani'nin yeniden Kürdistan Demokrat Partisi Başkanı seçilmesiydi ve en önemli kararlarından biri de partinin Dokuzuncu Kongresi'ne hazırlık yapılmasıydı.
Geçici Liderliğin çalışma ve görevlerinin tamamlanması, yeni üyelerin seçilmesi ve onaylanmasının ardından, konferans Altıncı Şube tarafından devam ettirildi. Adayların belirlenmesinin ardından Avrupa'daki Altıncı Şube bünyesindeki iki aktif komite üyesini seçmek üzere oylama yapılmasına karar verildi. Oylama sonucunda Tarık Akreyi şube sorumlusu olarak yeniden atandı ve Siyamend Bına ile Abdüsselam Berwari şubenin iki aktif üyesi olarak seçildi. Ayrıca, Cercis Hasan ve Hamid Akreyi de şubenin çalışma heyetine eklendi.
Konferans çalışmaları altı gün sürdü ve 16 Ağustos 1976 tarihinde sona erdi; bu tarih Kürdistan Demokrat Partisi'nin kuruluş tarihiyle aynıdır. Bu vesileyle küçük bir kutlama düzenlendi ve aynı günün akşamında konferansın kararları üyelere ve katılımcılara okundu. O dönemdeki siyasi durumun hassasiyeti göz önüne alınarak konferans için herhangi bir sonuç bildirisi yayımlanmadı. (Kürt Özgürlük Hareketi'nin Yolu) başlıklı bir broşür yayımlandı ve bu broşür daha sonra Kürdistan Demokrat Partisi Geçici Yönetimi'nin 11-15 Ağustos 1976 tarihlerinde yayımlanmış olan siyasi raporu olarak onaylandı.
Kaynakça* Faruk Muhammed Muhammedemin, İran'ın Güney Kürdistan'daki Kürt Özgürlük Hareketine Yönelik Siyaseti (1975-1989), (Süleymaniye, Rey Newê Basımevi – 2014).
* Kürdistan Demokrat Partisi Tarihi, Kongre ve Konferans (Program ve Tüzük), Kürdistan Demokrat Partisi Ansiklopedisi Heyeti, Birinci Cilt, (Erbil - Roxana Basımevi - 2021).
* Salah el-Harsan, Irak Kürdistanı'ndaki Siyasi Akımlar, Irak'taki Kürt Hareketleri ve Partileri Dosyalarına Bir Bakış 1946-2001, (Beyrut – el-Belağ Basımevi – 2001).
* Chris Kutschera, Kürt Ulusal Hareketi, çev. İbrahim Yunusi, ikinci baskı, (Tahran - Nigah Yayınları - 1377).
* OPEC liderlerinin konferansı Bumedyen'in Batı'ya uyarısıyla toplandı, İttilaat gazetesi, sayı 14651, Çarşamba, 14 Esfend ayı 1353.
* Ömer Osman, Kürt Yaşamı, (Erbil, Hacı Haşim Basımevi, 2005).
* Dr. Ali Teter Nêrweyî, İran-Irak Savaşı Yıllarında Irak Kürdistanı'nda Kürt Ulusal Özgürlük Hareketi (1980-1988), birinci baskı, (Erbil - Hacı Haşim Basımevi - 2008).
* Kürdistan Demokrat Partisi "Sekizinci Kongre" İç Tüzük Taslağı (1970), Dördüncü Bölüm (Parti Örgütleri – Görevleri ve Yetkileri), On yedinci Madde – Merkez Komite, paragraf 2.
* Hamid el-Köhri, İdris Mustafa Barzani ve Barzanileri Daha İyi Tanıyoruz, Sözlü Tarih, (Stokholm 2014).
* Muhammed Mela Kadir, Mücadele Kaydı, Partinin ve Ölümsüz Barzani'nin Kısa Tarihi, üçüncü baskı, (Erbil, Aras Basımevi, 2012).
* Ansiklopedi Heyeti Arşivi, Kerim Sincari ile röportaj, (Erbil - 29/ 1/2017).
* Ansiklopedi Heyeti Arşivi, Arif Tayfur ile röportaj, (Hazır - 11/12/2016).
* Ansiklopedi Heyeti Arşivi, Teğmen Yunus Rozbeyani ile röportaj, 14/8/2016
* Ansiklopedi Heyeti Arşivi, Tarık Akreyi ile röportaj, (Erbil - 2017).
* Ansiklopedi Heyeti Arşivi, Abdüsselam Berwari ile röportaj, (Erbil – 2017).
* Kürdistan Demokrat Partisi-Geçici Yönetim, Kürt Özgürlük Hareketinin Yolu, değerlendirme Eylül Devrimi ve Kürdistan Demokrat Partisi'nin yeni programı, Kürdistan Demokrat Partisi Geçici Yönetimi'nin siyasi raporu, Parti konferansı tarafından (11-15) Ağustos 1976 tarihlerinde onaylanmıştır.